คำคมจาก เฮอร์เบิร์ต จอร์จ เวลส์ หรือ เอช. จี. เวลส

ถ้าพูดถึงคำคมนักปราชญ์ที่โยงกับ “การเมือง” และสถานการณ์บ้านเมือง ฉันชอบประโยคของ H.G. Wells มากที่สุดประโยคหนึ่ง: “วิกฤตในวันนี้ คือเรื่องตลกของวันพรุ่งนี้” (Quotes of the day from H.G. Wells) ตอนแรกอ่านแล้วเหมือนเป็นคำปลอบใจแบบเบา ๆ แต่พอเจอสถานการณ์จริง ทั้งเรื่องงาน เศรษฐกิจ หรือการเมืองที่ตึง ๆ มันช่วยให้เราถอยออกมามองภาพใหญ่ได้ดีมาก มุมที่ฉันตีความคือ “วิกฤต” มักทำให้เราตัดสินใจด้วยอารมณ์—โกรธ กลัว หรือหมดหวัง—โดยเฉพาะเรื่องการเมืองที่ข้อมูลไหลเร็วและชวนปะทะกันตลอดเวลา แต่ถ้าลองเว้นระยะสักนิด เราจะเห็นว่าเหตุการณ์ใหญ่ ๆ หลายครั้ง เมื่อเวลาผ่านไปมันกลายเป็นบทเรียน หรือกลายเป็นเรื่องที่เราย้อนกลับไปเล่าแบบขำ ๆ ได้จริง ไม่ใช่เพราะเรื่องนั้นไม่สำคัญ แต่เพราะเรารับมือเก่งขึ้น และเข้าใจเกมของสถานการณ์มากขึ้น เวลาฉันเจอประเด็นการเมืองที่ทำให้เครียด จะใช้คำคมนี้เป็น “สวิตช์” ให้ตัวเองทำ 3 อย่าง 1) แยกอารมณ์ออกจากข้อเท็จจริง: ก่อนแชร์หรือคอมเมนต์ ฉันจะถามตัวเองว่าอินเพราะโกรธ หรือมีข้อมูลพอแล้วจริง ๆ 2) มองระยะยาว: เรื่องไหนเป็นกระแสรายวัน กับเรื่องไหนกระทบเชิงโครงสร้าง เช่น สิทธิ เสรีภาพ ปากท้อง หรือกติกาสังคม 3) เลือกการกระทำเล็ก ๆ ที่ทำได้: เช่น อ่านหลายแหล่ง ตั้งคำถามกับพาดหัวแรง ๆ หรือชวนคุยกับคนเห็นต่างแบบไม่เอาชนะ สิ่งที่ทำให้คำคมของ Wells น่าสนใจ คือมันไม่ได้บอกให้ “เฉย” กับปัญหา แต่เตือนให้เราคุมสติ เพื่อไม่ให้วิกฤตพาเราไหลไปกับความสุดโต่ง ยิ่งในช่วงการเมืองร้อน ๆ การมีประโยคสั้น ๆ แบบนี้ไว้เตือนใจ ทำให้เราตัดสินใจดีขึ้นทั้งในฐานะพลเมืองและในชีวิตประจำวัน ถ้าคุณกำลังอยู่กลางวิกฤต ลองจดประโยคนี้ไว้ แล้วกลับมาอ่านซ้ำในวันที่ใจสั่น ๆ อาจช่วยให้เรายืนอยู่บนความจริงมากกว่าความกลัว และมองโลกได้คมขึ้นแบบนักปราชญ์จริง ๆ