ชวนทุบ ใบไม้ริมทางให้มีมูลค่าอีกครั้ง !!

ถ้าใครกำลังหา “eco print แบบทุบ” (หรือบางคนเรียก hammer print) ทำเองที่บ้านได้เลย แบบไม่ต้องมีอุปกรณ์เยอะ เราลองทำแล้วสนุกมาก และลายออกมาค่อนข้างชัดถ้าทำตามนี้ 1) เตรียมผ้า/เสื้อให้รับสีดีขึ้น - ซักผ้าก่อน 1 รอบเพื่อเอาน้ำยาปรับผ้านุ่ม/สารเคลือบออก (อันนี้มีผลจริง ลายจะติดง่ายกว่า) - ผ้าฝ้าย/ลินินจะติดลายสวยกว่าผ้าใยสังเคราะห์ - ถ้ามีน้ำย้อมผ้าหรือสารช่วยติดสี (mordant) ก็ใช้ได้ แต่ถ้าไม่มีก็เริ่มแบบง่ายๆ ก่อน แล้วค่อยอัปเกรดภายหลัง 2) เลือกใบไม้และดอกไม้ให้ “ปล่อยสี” - ใบที่สด ไม่แห้งกรอบ จะให้สีและลายเส้นชัดกว่า - ใบที่มีเส้นใบเด่นๆ มักได้ลายสวย เช่น ใบเฟิร์น ใบหูกระจง ใบชบา (แล้วแต่พื้นที่) - ถ้าอยากได้สีชัด เลือกใบที่ขยี้แล้วมีสีติดนิ้วเล็กน้อย จะมีโอกาสติดผ้าดี 3) จัดวางลายก่อนทุบ - ปูผ้าบนพื้นแข็ง (เขียงไม้/แผ่นไม้/พื้นปูนที่สะอาด) จะทำให้แรงทุบส่งผ่านได้ดี - วางใบไม้ด้านที่เส้นใบชัดให้แนบผ้า แล้วคลุมด้วยพลาสติก/ถุงซิปหรือกระดาษไขกันเลอะ - เคล็ดลับที่ช่วยมาก: “ทุบ! กดแน่น” ระหว่างทุบ อย่าให้ชิ้นใบไม้ขยับ เพราะลายจะเบลอเหมือนภาพสั่นได้ 4) เทคนิคการทุบให้ลายไม่กระดิก - เริ่มทุบจากขอบเข้ากลาง ไล่อากาศออก แล้วค่อยเพิ่มแรง - ทุบให้ทั่ว โดยเฉพาะส่วนเส้นใบและก้าน จะทำให้รายละเอียดขึ้น - ถ้าใบเริ่มแตกเป็นชิ้นๆ ไม่ต้องตกใจ ใช้ทุบซ้ำเบาๆ เพื่อให้สีซึมเสมอ 5) หมักข้ามคืน/ทิ้งไว้ 1 วัน ให้สีเซ็ตตัว - หลังทุบเสร็จ พับผ้าหรือม้วนให้ใบไม้แนบแน่น (จะใช้ยางรัด/เชือกผูกก็ได้) - หมักข้ามคืน หรือประมาณ 1 วัน ลายจะเข้มขึ้นและติดทนขึ้น 6) แกะลาย + ทำความสะอาดแบบถนอมสี - ค่อยๆ แกะเศษใบไม้ออก แล้วล้างน้ำเปล่าเบาๆ (เลี่ยงขยี้แรง) - ตากในที่ร่มลมโกรกก่อน สีจะนิ่งขึ้นกว่าตากแดดจัดทันที - ครั้งแรกที่ซัก แยกซักมือหรือใส่ถุงซัก ลดการซีด ไอเดียต่อยอดให้ “ใบไม้ริมทางมีมูลค่า” - ทำลายเล็กๆ เป็นแพตช์บนกระเป๋าผ้า/ผ้าเช็ดหน้า/ปลอกหมอน - ทำเป็นของขวัญแฮนด์เมด (การ์ดแนบเล่าเรื่องใบไม้ที่ใช้ จะดูตั้งใจมาก) ถ้าอยากให้ลายชัดขึ้นอีก ลองทดลองกับชนิดใบไม้ต่างๆ แล้วถ่ายรูปเก็บไว้เทียบผล สีแต่ละใบไม่เหมือนกันเลย สนุกเหมือนทำแลปเล็กๆ ที่บ้านค่ะ