ช่วงที่ลูกท้องผูก อึแข็ง ถ่ายยาก แม่อย่างเราจะเครียดมาก เพราะเห็นลูก “เบ่งจนท้อ” แล้วสงสารสุดๆ สิ่งที่ช่วยได้จริง (และทำได้ทันทีที่บ้าน) คือการจัด “ท่านั่งอุจจาระ” ให้ถูกต้องก่อนค่ะ หลายบ้านมองข้าม แต่พอปรับแล้วลูกถ่ายง่ายขึ้นแบบเห็นได้ชัด ท่านั่งอุจจาระที่ช่วยให้ถ่ายง่าย 1) ให้เข่างอสูงกว่าสะโพก: ถ้านั่งชักโครก ให้มี “ที่วางเท้า”/สตูลเล็กๆ รองเท้า เพื่อยกเข่าขึ้น จะช่วยให้ลำไส้ตรงคลายตัว ถ่ายออกง่ายขึ้น 2) เอนตัวเล็กน้อย: ไม่ต้องนั่งหลังตรงเกร็งๆ ให้เอนตัวมาข้างหน้าหน่อย วางศอกบนเข่า หายใจลึกๆ ช้าๆ 3) ไม่รีบ ไม่เกร็ง: แนะนำให้ลองช่วงหลังอาหารเช้า 5–10 นาที เพราะเป็นเวลาที่ลำไส้ทำงานดี (gastrocolic reflex) 4) ห้องน้ำต้องไม่กดดัน: เด็กบางคนกลัวห้องน้ำ/กลัวเจ็บ จนยิ่งกลั้น แม่ลองชวนคุย เปิดเพลงเบาๆ หรือให้อ่านนิทานสั้นๆ ลดความเครียดค่ะ แล้ว “ยาเหน็บกลีเซอรีน” สรรพคุณคืออะไร? ยาเหน็บกลีเซอรีน (Glycerin suppository) มีสรรพคุณช่วยกระตุ้นให้ถ่าย โดยทำให้อุจจาระนิ่มขึ้นและกระตุ้นการบีบตัวของลำไส้บริเวณปลายๆ เหมาะสำหรับ “แก้ท้องผูกแบบเฉียบพลัน” เช่น อึแข็งมาก เบ่งแล้วเจ็บ ถ่ายไม่ออกมาหลายวัน ใช้ตอนไหนถึงควรพิจารณา - ลูกถ่ายไม่ออกและเริ่มเจ็บ/ร้องไห้เวลาเบ่ง - อุจจาระแข็งเป็นก้อนๆ จนกลัวการถ่าย - ปรับท่านั่ง ดื่มน้ำ กินผักผลไม้แล้ว ยังไม่ดีขึ้นในวันนั้น ข้อควรระวัง (แม่ๆควรรู้) - ไม่ควรใช้บ่อยหรือใช้ต่อเนื่องเองเป็นประจำ เพราะเด็กอาจ “พึ่งพา” การกระตุ้นได้ - ถ้ามีเลือดออก ปวดท้องรุนแรง อาเจียน ท้องบวมมาก ไข้ หรือสงสัยลำไส้อุดตัน ควรพบแพทย์ทันที - การใช้ในเด็กเล็กควรอ่านฉลากเรื่องอายุ/ขนาด และถ้าไม่มั่นใจให้ปรึกษาเภสัชกรหรือกุมารแพทย์ก่อน ทริคเล็กๆ ที่บ้านเราช่วยเสริม หลังจากจัดท่านั่งแล้ว ฉันจะเน้นน้ำเปล่าให้ถึง เพิ่มผักผลไม้ที่มีไฟเบอร์ (เช่น กล้วยน้ำว้าสุก มะละกอสุก ลูกพรุน) และพยายามให้ลูกขยับตัว/วิ่งเล่นทุกวัน ยิ่งถ้าเป็นปัญหาในวัยเด็กแทบทุกบ้าน การทำเป็นรูทีนจะช่วยลดการกลับมาท้องผูกซ้ำค่ะ